مؤسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی 2008-4641 2 1 2011 02 22 Taxonomy of Non-Disciplinary Approaches, Applied Implications for Designing Curriculums in Economics گونه‌شناسى رهیافت‌هاى تلفیقى در طراحى برنامه‌هاى درسى و دلالتهاى کاربردى آن براى رشته اقتصاد 57 85 51 10.7508/isih.2010.05.003 FA عادل پیغامی دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران،‌ایران. حیدر تورانی سازمان پژوهش و برنامه‌ریزى آموزش عالى وزارت آموزش و پرورش، تهران، ایران. Journal Article 2010 11 01 In the past, philosophy of education and curriculum designing focused on specialization and single disciplinarity approach .But since the turn of the 20th century, by a vast literature of realizing real and new educational needs and competencies beyond a single discipline, and criticizing the limits of that narrow approach to the reality, defining integrated curriculum or non-disciplinarity approaches has been a topic of discussion .Over the last decades, theorists offered six basic categories for non-disciplinary works :Parallel Disciplinary Approach, Interdisciplinary Approach, Multi-Disciplinary Approach, Cross-Disciplinary Approach, Plural-Disciplinary Approach and Supra/Trans-Disciplinary Approach. Through these approaches, integration seemed to be a matter of degree and method from fundamentally different starting points. <br />Economics also is essentially an integrated discipline from different social sciences, mathematics, economic subjects, knowledge and ideas, and even methodology of natural sciences, and inevitably, its curriculum, educational programs and courses can not be designed unless benefited from these literatures <br />and approaches in the curriculum designing subject area. <br />The present article briefly defines the non-disciplinarity approaches and shows their implications, applications and theoretical capacity in designing different possible curriculums and graduate educational courses in Economics در گذشته، فلسفه آموزش و رویکردهاى برنامه‌ریزى درسى صرفاً به انتقال مجموعه‌اى از دانشى سازمان‌یافته یا ایجاد و ارتقاى نظام ارزشى حاکم بر رفتارهاى فرد و جامعه محدود مى‌شد، به‌طوریکه طى چندین قرن و با کوشش‌هاى دانشگاه‌ها و مراکز جدیدِ اغلب رشته‌هاى علمى از جمله اقتصاد، برنامه‌هاى درسى تخصصى و تک‌رشته‌اى به‌وجود آمد. اما امروزه، فلسفه آموزش و رویکردهاى برنامه‌ریزى درسى را توسعه داده‌اند و از روش‌هایى جدید استفاده مى‌کنند. در این روش‌ها، در فراسوى ساختار یک‌سویه‌نگر رشته‌هاى تخصصى، واقعیت‌ها و نیازهاى دنیاى جدید را جست وجو مى‌کنند و جزئى نگرى و محدودیت‌هاى تخصصى‌شدن و تقسیم علوم را، که در دهه‌هاى اخیر رایج بوده است، نقد مى‌کنند. مى‌توان این جریان را، «تلفیقى» » 2غیررشته‌اى» که در حوزه طراحى برنامه‌هاى درسى در رویکردهاى به‌اصطلاح تجلى یافته است، در انواع رویکردهاى درون‌رشته‌اى موازى 3، رویکرد میان‌رشته‌اى 4، رویکرد چندرشته‌اى 5، رویکرد چندرشته‌اى متقاطع 6، رویکرد چندرشته‌اى متکثر 7 و رویکرد فرارشته‌اى، در سه نوع افقى، قائم و مورب گونه‌شناسى کرد. <br />این مهمْ انکارناپذیر است که مسائل اقتصادى چندوجهى و چندبعدى است و دانش اقتصاد ماهیتاً، دانشى تلفیقى از چند حوزه معرفتى علوم اقتصادى، جامعه‌شناسى، تاریخ، فلسفه، روان‌شناسى، حقوق و مباحث اخلاقى و هنجارى دینى است. با توجه به این نکته، پرواضح است که اولاً، طراحى‌هاى آموزشى و برنامه‌هاى درسى این رشته نمى‌تواند فارغ از مباحث برنامه‌ریزى تلفیقى باشد. ثانیاً، بلاشک بهره‌مندى از ظرفیتها و یافته‌هاى علمى و تجارب آموزشى این رویکردها مى‌تواند سرعت تحول و نوآورى در برنامه‌هاى آموزشى را افزایش دهد و بالتبع، سرمایه‌هاى انسانى آن را مضاعف کند و توانمندى و کارآمدى این دانش را براى مواجهه با مسائل علمى ارتقا دهد. <br />در این مقاله، در پى آن هستیم که ضمن معرفى این رهیافت‌ها، با طراحى نمونه‌هایى، امکان و دلالت‌هاى عملى استفاده از رهیافت‌هاى تلفیقى را در طراحى برنامه‌هاى درسى رشته اقتصاد و گرایش‌هاى تخصصى در مقاطع تکمیلى آن نشان دهیم؛ ا نشاءالله https://www.isih.ir/article_51_2838023a778dfaecdc212708f721b788.pdf