فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی

تعامل حقوق و انرژی در پرتو مطالعات میان‌رشته‌ای

نوع مقاله : مقاله علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

حسن یوسفی 1
سیدحسین حسینی 2
سیدمهدی سیدزاده ثانی 1

1 دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 دانشیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

https://doi.org/10.22035/isih.2024.4954.4817
چکیده
با توجه به نیاز روزافزون کشورها به منابع انرژی، مباحث جدید و متنوعی در حوزه حقوق و انرژی طرح شده است که نیاز به مطالعات و تحقیقات گسترده میان‌رشته‌ای را در این زمینه تقویت می‌کند. ابعاد حقوقی بهره‌برداری از انواع انرژی اعم از حفاظت از محیط‌زیست، سرمایه‌گذاری‌های خارجی، ایجاد قواعد حقوقی در سطوح داخلی و بین‌المللی، امنیت انرژی، و سایر مسائل مبتلابه کشورها ضرورت مطالعات میان‌رشته‌ای و انتشار تحقیقات حقوقی مربوط به انرژی به صورت مستمر را می‌طلبد. یکی از گرایش‌های میان‌رشته‌ای که در دانشکده‌های چند کشور جهان از جمله کشورهای استرالیا، انگلستان، ایالات متحده امریکا و کانادا بیشتر مورد توجه قرار گرفته است «حقوق انرژی» است. این حقیقت که گرایش حقوق انرژی خود می‌تواند زیرمجموعه‌های تخصصی دیگری داشته باشد ارزش آن را به‌عنوان یک رشته تحصیلی افزایش داده و می‌توان گفت تأسیس گرایش «حقوق انرژی» به‌عنوان یک گرایش میان‌رشته‌ای، با توجه به دامنه و محتوای آن در برنامه‌های درسی دانشکده‌های حقوق سایر کشورها، از جمله ایران، با توجه به جایگاه انرژی در کشور ما ضرورتی انکارناپذیر دارد. این مقاله سعی دارد پیش‌زمینه‌ای مناسب در زمینه حقوق انرژی به‌عنوان یک گرایش میان‌رشته‌ای، در اختیار دانشجویان رشته حقوق و سایر رشته‌های مرتبط قرار دهد و برای این منظور ضمن تبیین مفهوم، ویژگی‌ها وجایگاه حقوق انرژی، به بررسی اصول، عناصر و سطوح مختلف این گرایش میان‌رشته‌ای خواهد پرداخت.

کلیدواژه‌ها

حقوق
انرژی
علوم میان‌رشته‌ای

موضوعات

امین‌زاده، الهام (1392). حقوق انرژی: نخستین همایش ملی. تهران: دادگستر.
آهنی، علی (1390). حقوق انرژی و چالش‌های پیش رو: نخستین همایش ملی. تهران: دادگستر.
خورسندی طاسکوه، علی (1388). میان رشتگی و مسائل آن در آموزش عالی. فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی، 1(2)، 101-85. doi: 10.7508/isih.2009.02.005
سلیمی ترکمانی، حجت (1394). حقوق بین‌الملل انرژی. تهران: انتشارات شهر دانش.
Bogotch, I., Pappas, D., Kervin, C., & Silliman, E. (2020). Towards a socially just system of newcomer school integration: Syrians in Canada and Germany. In: Papa, R. (edss), Handbook on Promoting Social Justice in Education. Springer, Cham. doi: 10.1007/978-3-030-14625-2_75
Bradbrook, A. J. (1996). Energy law as an academic discipline. Journal of Energy Natural Resources Law, 14(2), 193–217. doi: 10.1080/02646811.1996.11433062
Cairney, P., McHarg, A., McEwen, N., & Turner, K. (2019). How to conceptualise energy law and policy for an interdisciplinary audience: The case of post-Brexit UK. Energy Policy, 129, 459–466. doi: 10.1016/j.enpol.2019.02.022
Chen, S., Qiu, J., Arsenault, C., & Larivière, V. (2021). Exploring the interdisciplinarity patterns of highly cited papers. Journal of Informetrics, 15(1), 101124. doi: 10.1016/j.joi.2020.101124
Frank, R. (1988). “Interdisciplinary”: The first half century. Issues in Integrative Studies, (6), 139–151.
Fuller, S., & McCauley, D. (2016). Framing energy justice: perspectives from activism and advocacy. Energy Research & Social Science, 11, 1–8. doi: 10.1016/j.erss.2015.08.004
Hall, S. M. (2013). Energy justice and ethical consumption: comparison, synthesis and lesson drawing. Local Environment, 18(4), 422–437. doi: 10.1080/13549839.2012.748730
Heffron, R. J. (2021). Energy Law: An Introduction. In SpringerBriefs in Law. Springer International Publishing. doi: 10.1007/978-3-030-77521-6
Heffron, R. J. (2022). Applying energy justice into the energy transition. Renewable & Sustainable Energy Reviews, 156, 111936. doi: 10.1016/j.rser.2021.111936
Heffron, R. J., & McCauley, D. (2014). Achieving sustainable supply chains through energy justice. Applied Energy, 123, 435–437. doi: 10.1016/j.apenergy.2013.12.034
Heffron, R. J., & McCauley, D. (2017). The concept of energy justice across the disciplines. Energy Policy, 105, 658–667. doi: 10.1016/j.enpol.2017.03.018
Heffron, R. J., & Talus, K. (2016). The development of energy law in the 21st century: a paradigm shift? The Journal of World Energy Law & Business, 9(3), 189–202. doi: 10.1093/jwelb/jww009
Heffron, R. J., McCauley, D., & Sovacool, B. K. (2015). Resolving society’s energy trilemma through the Energy Justice Metric. Energy Policy, 87, 168–176. doi: 10.1016/j.enpol.2015.08.033
Heffron, R. J., Rønne, A., Tomain, J. P., Bradbrook, A., & Talus, K. (2018). A treatise for energy law. The Journal of World Energy Law & Business, 11(1), 34–48. doi: 10.1093/jwelb/jwx039
Huhta, K. (2020). The coming of age of energy jurisprudence. Journal of Energy & Natural Resources Law, 39(2), 199–212. doi: 10.1080/02646811.2020.1810958
Jenkins, K., Heffron, R. J., & McCauley, D. (2016). The Political Economy of Energy Justice: A Nuclear Energy Perspective. The Palgrave Handbook of the International Political Economy of Energy (Pp. 661–682). doi: 10.1057/978-1-137-55631-8_27
Karlqvist, A. (1999). Going beyond discipline. Policy Sciences, 32(4), 379–383. doi: 10.1023/a:1004736204322
Katz, C. (2001). Response: Disciplining Interdisciplinarity. Feminist Studies, 27(2), 519. doi: 10.2307/3178777
Klein J. T (2005). Integrative learning and interdisciplinary studies. Peer Review, (4), 8–10.
Klein J. T. (1990). Interdisciplinarity: History, theory, and practice. Detroit, MI: Wayne State University Press.
Klein, J. T. (2000). 1. A Conceptual Vocabulary of Interdisciplinary Science. Practising Interdisciplinarity, 3–24. doi: 10.3138/9781442678729-003
McCauley, D., Heffron, R., Stephan, H.R., & Jenkins, K.E (2013). Advancing energy justice: The triumvirate of tenets. International Energy Law Review, 32(3), 107-110.
Moosavand, M., Aeini, B., & Sabbar, S. (2020). future of AI and human agency: A qualitative study. Journal of Cyberspace Studies, 4(2), 189-210. doi: 10.22059/jcss.2020.96575
Nosrati, S., Sarfi, M., & Moosavand, M. (2023). Liquid love And continuation Of a new love order. Synesis, 16(1), 114–132.
NRC (2009). A new biology for the 21st century. Washington, DC: National Academies Press.
Ogden, R. M., & Hopkins, L. T. (1938). Integration: Its Meaning and Application. The American Journal of Psychology, 51(4), 778. doi: 10.2307/1415718
Pellmar T. C., Eisenberg L (2000). Bridging disciplines in the brain, behavioral, and clinical sciences. Washington, DC: National Academies Press.
Pidgeon, N. F., Lorenzoni, I., & Poortinga, W. (2008). Climate change or nuclear power—No thanks! A quantitative study of public perceptions and risk framing in Britain. Global Environmental Change, 18(1), 69–85. doi: 10.1016/j.gloenvcha.2007.09.005
Poortinga, W., Aoyagi, M., & Pidgeon, N. F. (2013). Public perceptions of climate change and energy futures before and after the Fukushima accident: A comparison between Britain and Japan. Energy Policy, 62, 1204–1211. doi: 10.1016/j.enpol.2013.08.015
Porter, A. L., & Rafols, I. (2009). Is science becoming more interdisciplinary? Measuring and mapping six research fields over time. Scientometrics, 81(3), 719–745. doi: 10.1007/s11192-008-2197-2
President’s Council of Advisors on Science and Technology (2012). Engage to excel: Producing one million additional college graduates with degrees in science, technology, engineering, and mathematics. Washington, DC: U.S. Government Office of Science and Technology.
Repko, A. F. (2008). Interdisciplinary research: Process and theory. Thousand Oaks, CA: Sage.
Sovacool, B. K., Heffron, R. J., McCauley, D., & Goldthau, A. (2016). Energy decisions reframed as justice and ethical concerns. Nature Energy, 1(5). doi: 10.1038/nenergy.2016.24
Sovacool, B. K., Sidortsov, R. V., & Jones, B. R. (2013). Energy Security, Equality and Justice. Routledge. doi: 10.4324/9780203066348
Stegen, K.S., & Bargu, A (2015). Energy & Ethics: Justice and the Global Energy Challenge, Benjamin Sovacool. Palgrave Macmillan, Houndmills, Basingstoke, Hampshire, United Kingdom.
Tripp, B., & Shortlidge, E. E. (2019). A Framework to Guide Undergraduate Education in Interdisciplinary Science. CBE—Life Sciences Education, 18(2), es3. doi: 10.1187/cbe.18-11-0226
Welch J., IV (2003). Future directions for interdisciplinary effectiveness in higher education. Issues in Integrative Studies, (21), 170–203.
 
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 16 آذر 1402
  • تاریخ بازنگری 11 بهمن 1402
  • تاریخ پذیرش 20 اسفند 1402

صفحه اصلی

هیئت تحریریه

اصول اخلاقی

راهنمای داوران

ارسال مقاله

تماس با ما