فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی

مطالعه کیفی عوامل زمینه‌ساز مهاجرت زنان به امریکا؛ موردِ مطالعه، مهاجرین زن ایرانی در دانشگاه‌های شهر بوستون امریکا

نوع مقاله : مقاله علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

محمد عباس زاده 1
توکل آقایاری 2
خورشید پاداشی اصل 3

1 استاد علوم اجتماعی، گروه حقوق و علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشیار علوم اجتماعی، گروه حقوق و علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دانش‌آموخته علوم اجتماعی، گروه حقوق و علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

https://doi.org/10.22035/isih.2024.5069.4873
چکیده
در ایران بسیاری از زنان که دارای تحصیلات عالی هستند، همواره برای دسترسی به امکانات عالی و استفاده از تسهیلات آموزشی مناسب، اقدام به مهاجرت می‌کنند. مهاجرت زنان با توجه به آن‌که جزو منابع انسانی مفید به شمار می‌رود، برای جامعه ایرانی می‌تواند تبعاتی دربر داشته باشد. در این مقاله با استفاده از روش کیفی و شیوه پدیدارشناسی عوامل زمینه‌ساز مهاجرت زنان به امریکا را مورد بررسی قرار دادیم. شیوه انتخاب نمونه، نمونه‌گیری هدفمند یا معیارمحور است و از روش هفت‌مرحله‌ای کلایزی و دیکلمن مورد استفاده قرار گرفت. شناسایی تجارب زیسته دانشجویان زن ایرانی از مزیت‌های تحصیل و کار در دانشگاه‌های شهر بوستون، زمینه‌های دافعه برای زندگی کار و تحصیل در ایران و به‌طور کلی کشف تجارب زیسته دانشجویان زن ایرانی، از مزیت‌های زندگی در امریکا از اهم اهداف این پژوهش هستند. در این پژوهش، درصدد یافتن معناهایی هستیم که زنان مهاجر و تحصیل‌کرده به تحصیل در دانشگاه‌های شهر بوستون امریکا و به‌ویژه سبک‌های متنوع زندگی در این کشور می‌دهند. زنان مصاحبه‌شونده با تأکید بر تحصیلات بالا در ایران و آشنایی با فرهنگ لیبرالی غرب، مقولاتی مانند تصورات قالبی مردسالارانه در ایران، تسلط سبک زندگی سنتی و غلبه سیاست بر حوزه عمومی را مانعی سر راه ابراز استعدادهای خود عنوان کرده‌اند. آن‌ها در مصاحبه‌های خود بر استیلای این فرهنگ اصرار داشته و مهاجرت خود را تابعی از این فرهنگ نئوپاتریمونیال در ایران می‌دانستند.

کلیدواژه‌ها

مهاجرت بین‌المللی
زنانه شدن مهاجرت
فرهنگ نئوپاتریمونیال
تجارب زیسته
زن ایرانی مهاجر
ناکارآمدی سیستم آموزشی

موضوعات

افشاری، علی؛ معینی، سیدرضا و انصاری، حمید (1399). بررسی تأثیر سرمایه اجتماعی بر گرایش جوانان تهرانی به مهاجرت خارج از کشور. مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 19(47)، 9-30.
اکبری‌جور، حمید؛ خلج، علی؛ بنای رازی، سویل (1397). بررسی وضعیت مهاجرت دانش آموختگان داروسازی به خارج از کشور، نشریه فرهنگستان علوم پزشکی، 2(2)، 222-247.
بازرگان هرندی، عباس (1398). مقدمه‌ای بر روش‌های تحقیق کیفی و آمیخته. تهران: دیدار.
بزرگ‌زاد، سعیده؛ کاظمی‌پور، شهلا؛ و محسنی، رضاعلی (1398). نگرش نخبگان به عوامل اجتماعی، اقتصادی و علمی‌ـ‌پژوهشی در مبدأ و مقصد و تأثیر آن بر گرایش آنها به مهاجرت خارج از کشور. نامه انجمن جمعیت شناسی ایران، 14(28)، 141-169. doi: 10.22034/jpai.2020.239441
دیبا، فرید؛ قلی‌پور، آرین؛ پورعزت، علی‌اصغر (1399). تحلیل آینده پژوهانه مهاجرت معکوس نخبگان دانشگاهی، فصلنامه راهبرد، 29(95)، 109-133.
رضایی، مریم؛ صادقی، رسول (1400). سودای مهاجرت: تمایل ایرانی‌ها به مهاجرت و عوامل تعیین‌کننده آن. دو فصلنامه پژوهش‌های جامعه‌شناسی معاصر، 10 (18)، 35-62. doi: 10.22084/csr.2021.21216.1772
سبزه‌ای، محمدتقی (1395). تحلیل جامعه‌شناسی حوزه عمومی در ایران پس از انقلاب. فصلنامه علوم اجتماعی، 25(71)، 49-94.
شیرخانی، محمدعلی؛ بایزیدی، رحیم (۱۳۹۷)، مهاجرت، خروج سرمایهٔ انسانی و توسعه: مقایسهٔ ایران و ترکیه رهیافت‌های سیاسی و بین‌المللی- دانشگاه شهید بهشتی، ۱۰ (۲-۵۶)، ۹۹-۱۲۲.
صادقی، رسول؛ و سیدحسینی، سیده متین (1398). میزان تمایل جوانان به مهاجرت بین‌المللی و عوامل تعیین‌کننده آن در شهر تهران. مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 18(43).
صفایی موحد، سعید (1390). تفاوت تبیین هنجارهای پنهان در انتخاب استاد راهنما در دانشکده علوم ریاضی و علوم تربیتی (رساله دکتری)، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه تربیت معلم.
فروتن، یعقوب؛ و شیخ، مرتضی (1396). بررسی گرایش دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد به مهاجرت بین‌المللی. جامعه‌شناسی نهادهای اجتماعی، 4(10)، 61-79.  doi: 10.22080/ssi.2018.1735
نوبهار، الهام؛ قربانی، فهمیده؛ حداد مقدم، ملیحه (1400). بررسی رابطه بین بیکاری و خالص مهاجرت: رهیافت اقتصادسنجی فضایی، نشریه پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی، 29(98)، 135-176. doi: 10.52547/qjerp.29.98.135
واصل، گلشن (1398). بررسی تجربه زیسته مادران آزاردیده: یک مطالعه پدیدارشناسی (پایان‌نامه کارشناسی ارشد). دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
ودادهیر، ابوعلی؛ و اشراقی، سمیه (1398). گرایش به مهاجرت به خارج در جامعه پزشکی ایران: مطالعه‌ای کیفی. پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 25(2)، 23-42.
Akman, V. (2011). Factors in flouncing international student migration: A survey and evaluators of Turkeys case. Interdisciplinary, Journal of Contemporary Research in Business, 13(3). doi:10.1177/1745499915571718
Aminuddin, M. F., Pallikadavath, S., Kamanda, A., Sukesi, K., Rosalinda, H., & Hatton, K. (2019). The social and economic impact of international female migration on left-behind parents in East Java, Indonesia. Asian and Pacific Migration Journal, 28(1), 97-114. doi: 10.1177/0117196818815512
Aminuddin, M. F., Pallikadavath, S., Kamanda, A., Sukesi, K., Rosalinda, H., & Hatton, K. (2019). The social and economic impact of international female migration on left-behind parents in East Java, Indonesia. Asian and Pacific Migration Journal, 28(1), 97-114. doi: 10.1177/0117196818815512
Daniela, B. (2012). Modern gravity models of internal migration; the case of Romania. Theoretical and Applied Economics, 4(4), 127-144.
Dribe, M., Eriksson, B., & Scalone, F. (2019). Migration, marriage and social mobility: Women in Sweden 1880–1900. Explorations in Economic History, 71, 93-111. doi: 10.1016/j.eeh.2018.09.003
Fleury, A. (2016). Understanding women and migration: A literature review. Washington, DC, 55.
Ghosh, J. (2009). Migration and gender empowerment: Recent trends and emerging issues. Human Development Research Paper 04, United Nations Development Programme, Human Development Report Office, New York.
Hercog, M., & Van de Laar, M. (2017). Motivations and constraints of moving abroad for Indian students. Journal of International Migration and Integration, 18, 749-770.
Marrow, H. B., & Klekowski von Koppenfels, A. (2020). Modeling American migration aspirations: How capital, race, and national identity shape Americans’ ideas about living abroad. International Migration Review, 54(1), 83-119.
Mihi-Ramirez, A., & Kumpikaite, V. (2014). Economics reason of migration from point of view of students. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 109, 522-526. doi: 10.1016/j.sbspro.2013.12.500
Mihi-Ramirez, A., & Kumpikaite, V. (2014). Economics reason of migration from point of view of students. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 109, 522-526. doi:10.1016/j.sbspro.2013.12.500
Simpson, N. (2017). Demographic and economic determinants of migration. IZA World of Labor. doi: 10.15185/izawol.373
Strielkowski, W., & Bilan, Y. (2016). Migration aspirations & decisions: A comparative study of Turkey and Ukraine. Intellectual Economics, 10(1), 18–27. doi: 10.1016/j.intele.2016.05.001
Sultana, H., & Fatima, A. (2017). Factors influencing migration of female workers: a case of Bangladesh. IZA Journal of Development and Migration, 7(1). doi: 10.1186/s40176-017-0090-6
Tindall, L., Smith, J.A., Flower, P. & Larkin, M. (2009). Interpretative Phenomenological Analysis: Theory, Method and Research. Qualitative Research in Psychology, 6(4), 346–347. doi:10.1080/14780880903340091
Urbański, M. (2022). Comparing Push and Pull Factors Affecting Migration. Economies, 10(1), 21. doi: 10.3390/economies10010021
Van Mol, C., & Timmerman, C. (2013). Should I Stay or Should I Go? An Analysis of the Determinants of Intra‐European Student Mobility. Population, Space and Place, 20(5), 465–479. Portico. doi: 10.1002/psp.1833
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.
فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی
دوره 16، شماره 3 - شماره پیاپی 63
تابستان 1403
صفحه 109-136

  • تاریخ دریافت 30 آذر 1402
  • تاریخ بازنگری 20 فروردین 1403
  • تاریخ پذیرش 18 اردیبهشت 1403

صفحه اصلی

هیئت تحریریه

اصول اخلاقی

راهنمای داوران

ارسال مقاله

تماس با ما