فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی

اصلاح ساختاری رفتار ریاکارانه با تمرکز بر کنشگران مرزی در آموزش‌وپرورش

نوع مقاله : مقاله علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

امیرهوشنگ نظرپوری 1
محمدرضا محمدیون 2
حجت الله وحدتی 3
سیدنجم الدین موسوی 3

1 دانشیار مدیریت، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

2 دانشجوی دکتری مدیریت رفتار سازمانی، دانشکده علوم اقتصادی واداری، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

3 دانشیار مدیریت، دانشکده علوم اقتصادی واداری، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

https://doi.org/10.22035/isih.2024.5094.4888
چکیده
دوگانه عاملیت-ساختار در مورد رفتارهای ریاکارانه جمعی در میان ایرانیان مدت‌هاست موضوع بحث و مناقشه بوده است. در این میان برخی عاملیت و برخی دیگر عامل اصلی این رفتار نادرست را ساختار موجود در جامعه دانسته‌اند. هدف پژوهش حاضر بررسی عمیق علل رفتار ریاکارانه و ارائه الگویی برای اصلاح آن با تمرکز بر نهاد آموزش‌وپرورش است. رویکرد پژوهش کیفی و میان‌رشته‌ای با استفاده از داده‌های جامعه‌شناسی، روانشناسی، حقوق، ادبیات، علوم سیاسی، روابط بین‌الملل و ... بوده است. کدگذاری داده‌ها تا اشباع نظری با استفاده از روش تحلیل موضوعی ادامه یافت. مقوله‌های اصلی در بخش علت رفتار ریاکارانه تحت تسلط فرا نظریه ساختار-عمل گیدنز شناسایی می‌شوند. این نظریه هنجار اجتماعی را نتیجه کنش عاملیتی-ساختاری می‌داند. به‌این‌ترتیب در بخش عاملیت، ساده‌انگاری بیش‌ازحد رفتار ریاکارانه، نفی فردیت و جبر تاریخی و برای مقوله ساختار، انحصار (سازمانی) دولتی، استبداد، استفاده ابزاری از دین و خودکامگی برخی مدیران، قرار دادن سنت در برابر مدرنیته و احساس ناامیدی اجتماعی در برابر بی‌عدالتی‌های موجود برای مقوله ساختار پدید آمد. بر اساس الزامات و محدودیت‌های آموزش‌وپرورش، ضمن رعایت نظریه  کاملاً ایرانی کنشگران مرزی مقصود فراستخواه، مقوله‌های اجرای اصل شایسته‌سالاری و تخصیص منابع شایسته ، قرار دادن دروس فلسفه اخلاق و حقوق بشر در سرفصل‌ها، ایجاد فضا برای روانشناسان، تلاش برای احیای سرمایه اجتماعی، استفاده از هر فرصتی برای ایجاد بستری برای مدرنیته، اجرای مدیریت دانش و اجماع در انجام کنش‌های مدنی کارآمد نیز به‌عنوان راهکار پیشنهاد شد.

کلیدواژه‌ها

رفتار ریاکارانه
کنشگران مرزی
ساختار اجتماعی
آموزش‌وپرورش

موضوعات

اشگرف، رضا؛ و امیری، علی‌نقی(1397). شناسایی و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر بروز رفتارهای ریاکارانه در شرکت‌های دولتی ایران و ارائه راهکارهای مبتنی بر متون اسلامی: موردکاوی شرکت پالایش گاز پارسیان.  مجله مدیریت فرهنگ‌سازمانی، 16(2)، 325-305.  doi: 10.22059/JOMC.2018.211944.1006909
اللهیاری، محمدرضا؛ جلیلی، رضا، رضازاده زوارم، محمد(1399). انعکاس ریا و تزویر در کلیات عبید زاکانی، پژوهشنامه اورمزد، شماره 51.
انواری، محمدرضا (1397). عوامل ساختاری شکل‌گیری تظاهر در ایران. فصلنامه اسلام و مطالعات اجتماعی، 5(4)، 145-119. doi: 10.22081/JISS.2018.65946
آیت‌اللهی، حمیدرضا (6 اسفند 1401). نقد انتخاب حیات طیبه به‌عنوان نگرش محوری در سند تحول در آموزش‌وپرورش. برگرفته از https://37194928.khabarban.com/
بدیعی، فرناز؛ مهرانی، هرمز؛ دیده خانی، حسین؛ و سمیعی، روح‌الله (1399). طراحی مدل بازی‌وارسازی در مدیریت تجربه مشتریان نسل وای. مطالعات مصرف‌کننده، 8(2)، 73-48. doi: 10.34785/J018.2021.178
پسندیده‌‌خو، کرامت؛ و زیباکلام مفرد، صادق ( 1402). نقش و جایگاه فعلی آموزش وپرورش در روند توسعه سیاسی ایران؛ مورد مطالعه، اهداف، برنامه‌ها و کتاب‌های درسی متوسطه اول در سال تحصیلی 1399-1400. مطالعات میان‌رشته‌ای در علوم انسانی، 15(2)، 33-5. doi: 10.22035/isih.2023.4496.4468
رستگار، عباسعلی؛ شول، حسین؛ و شرفی، وحید(1396). نقش نظام ارزیابی عملکرد در بروز پدیده ریاکاری سازمانی: اثر تعدیل کنندگی جو سازمانی. مطالعات رفتار سازمانی، 6(2)، 50-27.
 زرین‌کوب، عبدالحسین(1394)، از کوچه رندان: درباره زندگی و اندیشه حافظ. تهران: سخن.
ستودیان، مهدی؛ رجبی، مسلم(1395). نوستالژی اجتماعی در شعر فریدون مشیری. فصلنامه تخصصی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، 6، 90-71.
سریع القلم محمود (8 اردیبهشت 1400). ساختار چاپلوسی در جهان سوم. پایگاه خبری انصاف نیوز، برگرفته از https://ensafnews.com/293388/
سریع‌­القلم، محمود (1397). عقلانیت و توسعه‌یافتگی ایران. تهران: فروزان روز.
شهبازی، ایرج (1395). بررسی علل اجتماعی ریاکاری در ایران زمین]سخنرانی[. برگرفته از https://irajshahbazi.ir
شهبازی، ایرج(1394). ساغر صدق ریا از نگاه غزالی، مولانا و حافظ / مصاحبه با روزنامه اطلاعات
عیدوزهی، مینا؛ ناستی‌زایی، ناصر( 1399). تأثیر خودشیفتگی مدیران مدارس بر سکوت سازمانی معلمان با نقش میانجی ریاکاری سازمانی. مدیریت مدرسه، 8(2)، 342-323.
غفاریان‌پناهی، علی؛ نعمتی،‌تکتم (1397). مشکلات اجرایی سند تحول بنیادین در نظام آموزش‌وپرورش (یک مطالعه فرا تحلیلی). تحلیل مالی، 3(2)، 56–45.
فراستخواه. مقصود (1399). ما ایرانیان زمینه‌کاوی تاریخی و اجتماعی خلقیات ایرانی. تهران: نشرنی.
فراستخواه، مقصود (1402). کنشگران مرزی: صد سال نخست از نسل شوشتری(1170 ش) تا نسل فروغی(1270ش). تهران: گام نو.
قرونه، داود (1399). نگرش معلمان و مدیران نسبت به طرح رتبه‌بندی حرفه‌ای مشاغل معلمان: یک مطالعه پدیدارشناسی. مطالعات آموزشی و آموزشگاهی، 9(2)، 182-157.
کاشف سیدمحمد؛ و عبدالهی، رضا (1398). رابطۀ بین حسادت سازمانی و درگیری مثبت در کار معلمان تربیت‌بدنی با نقش میانجی رفتارهای منافقانه. فصلنامه مطالعات مدیریت رفتار سازمانی در ورزش، 6(4)، 52–37. doi: 10.30473/fmss.2019.47837.1990
کهنه پوشی، سیدمصلح؛ مهرآیین، مصطفی؛ کاشانی، مجید؛ نوابخش، مهرداد؛ و قدیمی، بهرام (1400). تحلیل جامعه‌شناختی گفتمان سیاست زبانی در دوره پهلوی اول (با تأکید بر مصوبات شورای عالی معارف). تاریخ اسلام و ایران، 31(51)، 195-169.  doi:10.22051/HII.2021.33470.2339
کیخا، نجمه (1402). جامعه چندفرهنگی در فلسفه سیاسی فارابی، فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، 16(4)، 79-103. doi: 10.22035/jicr.2024.3219.3516
گیدنز، آنتونی (1376). جامعه‌شناسی (مترجم: منوچهر صبوری). تهران: نشر نی.
مرجع‌زاده، سعیده؛ شریف‌پور، عنایت‌اله؛ و امیری خراسانی، احمد (1396). ریا و تزویر و انعکاس آن در اشعار جامی. کاوش‌نامه زبان و ادبیات فارسی، 18(34)، 157-127.
مسعودی‌فر، پویان؛ مصلی‌نژاد، عباس؛ و عزیزی، مجتبی (1400). ارائه چارچوبی برای برنامه‌ریزی استراتژیک سبد پروژه با استفاده از روش تحلیل مضمون. مدیریت صنعتی، 13(4)، 663-634. doi: 10.22059/IMJ.2022.332189.1007874
مسکوب، شاهرخ (1397). داستان ادبیات و سرگذشت اجتماع. تهران: انتشارات فروزان روز.
معدن‌دار آرانی، عباس؛ امانی طهرانی، محمود؛ و سرخابی، شهلا (2023). مرور سیستماتیک نقدها و مسائل سند تحول بنیادین آموزش وپرورش ایران. مطالعات تطبیقی آموزش و پرورش، 6(2)، 2445-2426. doi: 10.22034/IJCE.2022.366640.1442
هادوی‌نژاد، مصطفی؛ دانایی‌فرد،حسن؛ آذر، عادل؛ خائف‌الهی، احمدعلی (1389). کاوش فرایند رفتارهای منافقانه در ارتباطات بین فردی در سازمان با استفاده از نظریه داده‌بنیاد. اندیشه مدیریت راهبردی، 4(1)، 81-130. doi: 10.30497/SMT.2010.138
هادوی‌نژاد، مصطفی؛ و بهارلویی، الهه (1394). رفتارهای منافقانه در ارتباطات بین فردی در سازمان: پیشایندها و پیامدهای سازمانی. مدیریت دولتی، 7(2)، 393-412. doi: 10.22059/JIPA.2015.51984
Aeini, B., Zohouri, M., & Mousavand, M. (2023). Iranians and privacy preservation on social media: A systematic review. Positif. 23(10), 88-100.
Anton, C. (2018). Technology, hypocrisy and morality: Where, oh where, has all the hypocrisy gone? Explorations in Media Ecology, 17(2), 119–135. doi: 10.1386/eme.17.2.119_1
Babu, N., De Roeck, K., & Raineri, N. (2020). Hypocritical organizations: Implications for employee social responsibility. Journal of Business Research, 114, 376–384. doi: 10.1016/j.jbusres.2019.07.034
Christen, M. (2014). Overcoming Moral Hypocrisy in a Virtual Society. Complexity and the Human Experience, 39–59. doi: 10.1201/b16877-5
De Groot, J. I. M., & Steg, L. (2009). Morality and Prosocial Behavior: The Role of Awareness, Responsibility, and Norms in the Norm Activation Model. The Journal of Social Psychology, 149(4), 425–449. doi: 10.3200/socp.149.4.425-449
De Groot, J. I. M., & Steg, L. (2009). Morality and Prosocial Behavior: The Role of Awareness, Responsibility, and Norms in the Norm Activation Model. The Journal of Social Psychology, 149(4), 425–449. doi: 10.3200/socp.149.4.425-449
Effron, D. A., Lucas, B. J., & O’Connor, K. (2015). Hypocrisy by association: When organizational membership increases condemnation for wrongdoing. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 130, 147–159. doi: 10.1016/j.obhdp.2015.05.001
Jauernig, J., Uhl, M., & Valentinov, V. (2021). The ethics of corporate hypocrisy: An experimental approach. Futures, 131, 102757. doi: 10.1016/j.futures.2021.102757
Jordan, J. J., Sommers, R., Bloom, P., & Rand, D. G. (2017). Why Do We Hate Hypocrites? Evidence for a Theory of False Signaling. Psychological Science, 28(3), 356–368. doi: 10.1177/0956797616685771
Kılıçoğlu, G., Kılıçoğlu, D. Y., & Hammersley-Fletcher, L. (2019). Leading Turkish schools: A study of the causes and consequences of organisational hypocrisy. Educational Management Administration & Leadership, 48(4), 745–761. doi: 10.1177/1741143218822778
Lammers, J., Stapel, D. A., & Galinsky, A. D. (2010). Power Increases Hypocrisy. Psychological Science, 21(5), 737–744. doi: 10.1177/0956797610368810
Lindenberg, S., Steg, L., Milovanovic, M., & Schipper, A. (2018). Moral hypocrisy and the hedonic shift: A goal-framing approach. Rationality and Society, 30(4), 393–419. doi: 10.1177/1043463118795719
Mauduy, M., Priolo, D., Margas, N., & Sénémeaud, C. (2022). When combining injunctive and descriptive norms strengthens the hypocrisy effect: A test in the field of discrimination. Frontiers in Psychology, 13. doi: 10.3389/fpsyg.2022.989599
Mohammadyoun, M., Samiee, R., Shojaee, S., & Abdolaziz, P. (2022). A Grounded Theory of Acceptance Nexus: The Story of the Private Sector. Iranian Journal of Management Studies, 15(3), 495-513. doi: 10.22059/IJMS.2021.300869.674070
Nosrati, S., Sarfi, M., & Moosavand, M. (2023). Liquid love and continuation of a new love order. Synesis, 16(1), 114-132.
Runciman, D. (2010). Political Hypocrisy: The Mask of Power, from Hobbes to Orwell and Beyond, Princeton University Press, 0691148155, 9780691148151
Sabzali, M., Darvishi, M., & Moosavand, M. (2024). Metaverse in Iran. Journal of Cyberspace Studies, 8(1), 121-144. doi:10.22059/jcss.2024.95894
Shamse, M., Moosavand, M. (2024). Social media interventions in women’s sexual health: A case study of health house in Tehran. Society Culture Media, In Press.
Valdesolo, P., & DeSteno, D. (2007). Moral Hypocrisy. Psychological Science, 18(8), 689–690. doi: 10.1111/j.1467-9280.2007.01961.x
Von Grundherr, M., Jauernig, J., & Uhl, M. (2021). To Condemn Is Not to Punish: An Experiment on Hypocrisy. Games, 12(2), 38. doi: 10.3390/g12020038
 
 
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 19 اردیبهشت 1402
  • تاریخ بازنگری 21 شهریور 1402
  • تاریخ پذیرش 27 مهر 1402

صفحه اصلی

هیئت تحریریه

اصول اخلاقی

راهنمای داوران

ارسال مقاله

تماس با ما